Kanser Hastalarında Uyku Düzeni: Bozulma Nedenleri ve GETAT Yönetim - Dr. Hatice Yoldaş Moleküler Tedavi ve Kanser Desteği

Kanser hastalarında %30-50 oranında uyku bozuklukları bildirilmektedir. Kemoterapi sonrası kortikosteroid kullanımı, bulantı, sıcak basmaları ve ağrı uyku kalitesini bozabilir. Hormon tedavisi (özellikle ADT ve aromataz inhibitörleri), sıcak basmaları ve gece terlemelerine yol açarak uyku sürekliliğini etkileyebilir. Anksiyete, depresyon ve kanserle ilişkili yorgunluk da uyku bozukluklarına katkı sağlar.

Melatonin, pineal bez tarafından üretilen, sirkadiyen ritim düzenlenmesinde görev alan bir hormondur. Yaşlanma, stres, mavi ışık maruziyeti ve kemoterapi melatonin salınımını bozabilir. Melatonin takviyesi (0.5-3 mg), uykuya dalma süresini kısaltabilir ve uyku kalitesini iyileştirebilir. Ayrıca antioksidan, anti-inflamatuar ve immün modülatör etkileri ile kanser destek tedavisinde de değerlendirilebilir.

Dr. Hatice Yoldaş'ın GETAT uyku yönetiminde, melatonin takviyesi, magnezyum (GABA reseptör modülasyonu), B6 vitamini (serotonin sentezi) ve L-tiyamin (çay amino asidi, anksiyolitize etki) değerlendirilebilir. Akupunktur, uyku bozuklukları ve anksiyete yönetiminde etkili olabilir. Meditasyon, mindfulness ve solunum egzersizleri parasempatik aktiviteyi artırarak uyku kalitesini iyileştirebilir.

Uyku hijyeni kuralları, uyku kalitesinin iyileştirilmesinde temel öneme sahiptir: sabah aynı saatte uyanma, yatak odasının serin (18-20°C), karanlık ve sessiz olması, ekran kullanımının yatmadan 1-2 saat önce bırakılması, kafein ve alkol sınırlaması, hafif akşam yemeği ve yatmadan önce gevşeme rutini. Düzenli fiziksel aktivite (gündüz saatlerinde) uyku kalitesini artırabilir.